„Poszukiwacze skarbów” z Olkusza

Poszukiwacze skarbów to pasjonaci, którzy nie liczą na zysk. Kto jednak poszukuje ukrytych lub porzuconych zabytków bez pozwolenia albo wbrew jego warunkom, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

fot. Moneta „Trojak Olkuski” z 1580 roku

Rok temu przyszedł mi do głowy pomysł zorganizowania grupy eksploracyjnej przy olkuskim oddziale PTTK. Zagadnienia związane z poszukiwaniem zabytków przy pomocy wykrywaczy metali są bowiem w ostatnich latach bardzo popularne, co jednak niestety było chyba główną przyczyną zaostrzenia przepisów w tej dziedzinie. Uzyskanie zgody na poszukiwania dla pojedynczych osób stało się obecnie tak skomplikowane, że w praktyce mało komu chce to załatwiać. Możliwość działania w grupie i wspólnego uzyskania zezwoleń na poszukiwania w ramach klubu działającego w PTTK przy muzeum im. Antoniego Minkiewicza w Olkuszu okazuje się tym samym bardzo dobrym rozwiązaniem.

fot. Członkowie „Bractwa Kopackiego” podczas Święta Pracy 1 maja na dziedzińcu katedry wawelskiej

Po rocznych staraniach otrzymaliśmy pierwsze zgody. Ostatecznie przyjęliśmy nazwę „Bractwo Kopackie”, nawiązując w ten sposób do powstałej w 1446 roku przy klasztorze Augustianów w Olkuszu organizacji skupiającej olkuskich górników, której patronem był słynny arcybiskup krakowski Zbigniew Oleśnicki. Oprócz poszukiwania zabytków, chcemy również dzielić się wiedzą historyczną, mając na celu ochronę dóbr kultury i przyrody ziemi olkuskiej, szczególnie śladów dawnego górnictwa i hutnictwa. Olkusz zamieszkiwali bowiem dawniej ludzie, którzy robili wielkie rzeczy i tych ludzi oraz ich osiągnięcia należy dziś przypomnieć. W tym celu zdobyliśmy legitymacje „Społecznych Opiekunów Zabytków”, co umożliwia nam prowadzenie działań w szerokim zakresie. Na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej znajdują się ponadto ślady i pozostałości po dawnych działaniach militarnych, jako że uczestnicy licznych wojen i powstań pozostawili w ziemi mnóstwo przeróżnych rzeczy.

fot. Miłosz Pałka ze sztandarem Olkuskiej Kongregacji Kupieckiej podczas uroczystości Święta Pracy 1 maja w katedrze wawelskiej

Pierwszym działaniem w sferze kulturowej było zorganizowanie wspólnie z Przedsiębiorstwem Wodociągów i Kanalizacji w Olkuszu Święta Pracy 1 maja 2021 roku. Nasza grupa uczestniczyła w uroczystościach na Wawelu, gdzie spoczywa wspomniany patron „Bractwa Kopackiego” Zbigniew Oleśnicki. Historia olkuskiego górnictwa jest bowiem wspaniałym przykładem tradycji pracy, z której dziś możemy korzystać dla świętowania swojej własnej pracy. Miłosz Pałka podjął na dodatek inicjatywę reaktywowania „Olkuskiej Kongregacji Kupieckiej”, której pochodzący z 1924 roku sztandar z naszego muzeum PTTK również znalazł się 1 maja na Wawelu.

Franciszek Rozmus