Dziedzictwo kulturowe i tradycje górnicze ziemi olkuskiej zostaną należycie zachowane

Po wielowiekowej eksploatacji, złoża rud cynku i ołowiu na ziemi olkuskiej zostały wyczerpane. Od 1 stycznia nie odbywa się już wydobycie, a cały bieżący rok poświęcony jest likwidacji ostatniej kopalni Olkusz-Pomorzany. Według założeń Planu Ruchu, likwidacja zakładu górniczego nastąpi poprzez zaprzestanie pompowania wód z wyrobisk dołowych kopalni, co nastąpi do końca 2021 roku. Zostaną wówczas wyłączone pompy głównego odwadniania, a wyrobiska kopalni wypełnią się dopływającą wodą. 

W trakcie eksploatacji górniczej wytworzył się głęboki na ok. 140 metrów lej depresji o powierzchniowym zasięgu wynoszącym ok. 300 km². Przez najbliższe lata następować będzie jego wypełnianie, w wyniku czego zwierciadło wody wróci do stanu pierwotnego. Obecnie jesteśmy przyzwyczajeni, że rzekami Sztołą i Białą, a potem Białą Przemszą płynie dużo wody. Z chwilą zaprzestania pompowania nastąpi jednak spadek przepływu w tych rzekach.

Z likwidacją zakładów górniczych wiąże się również temat zachowania pamiątek po obecnym i dawnym górnictwie. Jeszcze 13 maja z inicjatywy Stowarzyszenia Szansa Białej Przemszy (którego statutową działalnością jest właśnie promocja i zachowanie górniczych tradycji) odbyło się spotkanie zorganizowane przez Prezesa ZGH Bolesław Bogusława Ochaba w sprawie zachowania dziedzictwa kulturowego i tradycji górniczych w aspekcie likwidacji kopalni Olkusz-Pomorzany. W spotkaniu wzięli udział przedstawiciele Stowarzyszenia, ZGH Bolesław, lokalnych samorządów oraz organizacji społecznych. Jego przedmiotem było ustalenie jaki majątek po likwidacji kopalni należy pozostawić jako dziedzictwo kulturowe: Prezes Bogusław Ochab zwrócił się do władz lokalnych o przedstawienie propozycji przekazania sprzętu ruchomego po likwidacji kopalni. W trakcie dyskusji jako ważne obiekty uznano kaplicę w Tłukience oraz szyby Chrobry i Dąbrówka wraz z otaczającą je infrastrukturą. Wspomniano także o średniowiecznych śladach sztolni m.in. Pileckiej i Ponikowskiej oraz Grodzisku w Starym Olkuszu.

ZGH Bolesław zadeklarowały pomoc finansową w zagospodarowaniu pewnych obiektów w przypadku powstania projektów ich zagospodarowania. Ustalono, że spotkania będą kontynuowane, a samorządy będą przygotowywały odpowiednie koncepcje.

Franciszek Rozmus